Współpracujemy z:

Hazard

Definicje

Hazard - wszelkie gry na pieniądze, których wynik jest nieprzewidywalny, o ile przestrzega się reguł gry lub wszystkie sytuacje, których wynik jest trudny do przewidzenia i zależny od przypadku.

Roger Caillois uważa, że gra jest niejako naturalną dziedziną aktywności człowieka, która pozwala na swobodę, łatwość ruchu, uzyskiwanie przyjemności, ale wymagającą także zaangażowania, wysiłku, zasobów czasowych. Zwraca także uwagę, że hazard jest atrakcyjny dla wszystkich dorosłych ludzi, którzy posiadają zdolność wyobrażania sobie potencjalnych bogactw zdobytych dzięki losowi i przy niewielkim wkładzie początkowym. Pieniądze grają na ogół tym większą rolę, im większy jest udział losu. Z tego powodu hazard nie jest atrakcyjny dla małych dzieci, które nie znają znaczenia pieniądza, nie rozporządzają nimi.

Hazardzista - osoba, która uczestniczy w grze, w której decyduje przypadek, ryzykując pieniądze lub inne dobra, w celu uzyskania jakiejś korzyści (materialnej czy emocjonalnej). Ludzie najczęściej uprawiają gry hazardowe ponieważ chcą się zabawić, zrelaksować się, zabić nudę i zapomnieć o problemach lub przeżyć dreszczyk emocji. Często po przegranej chcą się odegrać lub po raz kolejny zmierzyć się z maszyną.

Czasami jest to sposób na oderwanie się od rzeczywistości i pobycie w innym świecie, albo odwrotnie - poznanie innych ludzi i bycie z nimi. Z analizy tych powodów można wyróżnić dwa rodzaje hazardzistów, tj. hazardzistów akcji, czyli osoby poszukujące w grze pobudzenia, oraz hazardzistów ucieczki, którzy grając „uciekają” od swoich problemów. Gracze „akcji” potrzebują dodatkowych i silniejszych bodźców. Granie jest dla nich źródłem dodatkowych przyjemności i stąd jest często powtarzane. Starają się rywalizować, więc wybierają gry grupowe (np. karty czy ruletka). Z kolei gracze „ucieczki” preferują gry, które można uprawiać indywidualnie (np. automaty bądź gry komputerowe). Są to głównie osoby, które mają trudności w radzeniu sobie z emocjami, mają deficyty umiejętności społecznych, a często również zaburzenia nastroju.

Fazy gry i rozwoju uzależnienia od hazardu

Zarówno w polskiej, jak i światowej literaturze psychologicznej zostały wyróżnione fazy uzależnienia od hazardu oraz typy graczy. Jedna z możliwych klasyfikacji graczy opiera się na wykorzystaniu kontinuum częstotliwości grania.

Istnieją różne klasyfikacje hazardu. Można wyróżnić następujące typy:

  1. hazard reakcyjny - rozrywka, forma spędzania wolnego czasu;
  2. hazard ryzykowny - negatywne skutki grania są jeszcze na tyle małe, że gracz potrafi sam się z nimi uporać;
  3. hazard problemowy - pojawiają się już pierwsze poważniejsze, negatywne konsekwencje grania;
  4. hazard patologiczny - uzależnienie z wszelkimi jego konsekwencjami; Hazard patologiczny jest chorobą i według oficjalnej klasyfikacji zaburzeń i chorób Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) ICD–10 umieszczony jest w grupie F-63 - zaburzenia nawyków i popędów (impulsów), pod numerem F-63.0 - patologiczny hazard.

Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne wyróżnia cztery kategorie osób w zależności od ich stosunku do grania, tj. osoby, które nie grają, gracze rekreacyjni, gracze problemowi i gracze patologiczni.
Ponieważ rozwój patologicznego hazardu charakteryzuje się swoistą dynamiką, spotykamy w nim różne fazy rozwoju choroby. Illinois Institute for Addiction Recovery wyróżnia cztery fazy rozwoju uzależnienia od hazardu:

  1. faza zwycięstw – granie okazjonalne, fantazjowanie na temat wielkich wygranych, duże wygrane powodujące coraz silniejsze pobudzenie, coraz częstsze zakłady i coraz wyższe stawki; człowiek zaczyna wierzyć w to, że będzie zawsze wygrywać, a w przypadku osiągnięcia „wielkiej wygranej” dąży do jej powtórzenia (nieuzasadniony optymizm), coraz częściej ryzykując coraz to większe kwoty; ta faza może trwać 3-5 lat;
  2. faza strat – stawiając na wysokie zakłady, człowiek naraża się na wysokie straty; wysokie pożyczki i próby odgrywania się, a w przypadkach powodzenia wygrane idą na spłaty długów; hazardzista gra kosztem pracy i domu, kłamie i zaczyna ukrywać swoje uzależnienie; unika wierzycieli i cały czas wierzy, że wkrótce nastąpi kolejna „wielka wygrana”;
  3. faza desperacji – separacja od rodziny i przyjaciół; utrata pracy i narastające długi powodują panikę; presja wierzycieli popycha często ku przestępstwom; te obciążenia prowadzą z kolei do psychicznego wyczerpania, pojawiają się wyrzuty sumienia, poczucie winy, bezradność i depresja;
  4. faza utraty nadziei – rozwód; poczucie beznadziejności, myśli i/lub próby samobójcze; zostają wówczas cztery wyjścia: ucieczka w uzależnienie od alkoholu lub leków, więzienie, śmierć (samobójstwo lub z ręki wierzycieli) albo zwrócenie się po pomoc;

  5. Do wymienionych czterech można jeszcze dołączyć piątą fazę:

  6. faza zdrowienia (odbudowy) - o ile osoba uzależniona podejmie terapię lub rozpocznie realizację programu 12 Kroków Anonimowych Hazardzistów; z kolei faza zwycięstw może być poprzedzona okresem zainteresowania różnymi formami gier, co może rozpocząć się jeszcze w okresie dzieciństwa lub bycia nastolatkiem, a okres ten może trwać 10 i więcej lat (faza 0);

Objawy uzależnienia od hazardu według ICD-10

Patologiczny hazard F-63.0 można rozpoznać wówczas, kiedy w okresie ostatniego roku stwierdzono obecność co najmniej 3 z poniższych objawów:

  1. Silna potrzeba lub poczucie przymusu hazardowego grania.
  2. Subiektywne przekonanie o istnieniu trudności w kontrolowaniu zachowań związanych z hazardowym graniem, tj. upośledzenie kontroli nad powstrzymywaniem się od grania oraz nad długością czasu poświęconego na granie hazardowe.
  3. Występowanie przy próbach przerwania lub ograniczenia grania, niepokoju, rozdrażnienia czy gorszego samopoczucia oraz ustępowanie tych stanów z chwilą powrotu do gry.
  4. Spędzanie coraz większej ilości czasu na graniu w celu uzyskania zadowolenia czy dobrego samopoczucia, które poprzednio uzyskiwane było w krótszym czasie.
  5. Postępujące zaniedbywanie alternatywnych źródeł przyjemności lub dotychczasowych zainteresowań na rzecz grania.
  6. Kontynuowanie hazardowego grania pomimo szkodliwych następstw (fizycznych, psychicznych i społecznych), o których wiadomo, że mają związek ze spędzaniem czasu na graniu.

Autodiagnoza

Uzależnienie nie rozpoczyna się nagle i gwałtownymi objawami, jak w przypadku niektórych chorób. Wywołujące niepokój sygnały ustępują, gdy gracz podejmie abstynencję i w związku z tym wcześniejsze obawy mijają. Wydłuża to okres uświadamiania sobie powagi sytuacji i poszukiwania pomocy. Podobnie jak w przypadku uzależnionych od substancji psychoaktywnych stosuje się różne narzędzia rozpoznawania skali zaangażowania w hazard.
Jednym z nich jest Kwestionariusz Hazardu SOGS (South Oak Gambling Screen). Jeżeli nie masz pewności, czy masz problem z hazardem lub masz wątpliwości co do uzależnienia bliskiej Ci osoby możesz odpowiedzieć na pytania tego kwestionariusza. W tym celu kliknij w poniższą ikonę, która przeniesie Cię do strony z pytaniami.


Rozpocznij test SOGS

Psychoterapia hazardzistów

Program psychoterapii uzależnienia od hazardu realizowany jest w zespole interdyscyplinarnym, w którego skład wchodzą psycholodzy, psychoterapeuci, lekarze psychiatrzy oraz doradcy prawni i finansowi. Program, skoncentrowany jest na dostosowanej metodologii leczenia z uwzględnieniem specyficznych dla hazardzistów mechanizmów chorobowych, przyczyn gry i uwarunkowań psycho-społecznych. Program opiera się na założeniach psychoterapii poznawczo-behawioralnej i naszym humanistycznym podejściu do klienta. Leczenie uzależnienia od hazardu wymaga interwencji zarówno wobec samej osoby uzależnionej jak i w jego środowisku, stąd ważna dla nas jest współpraca z rodzinami osoby uzależnionej. Uznajemy także, że zarówno rozstanie się z graniem jak i dalsza normalizacja swojego życia (wychodzenie z zadłużenia) są tak samo ważne! Nasi współpracownicy (doświadczeni doradcy finansowi i prawni) wspomagają naszych klientów w dochodzeniu do stabilizacji prawno-ekonomicznej.

My właśnie taki program mamy!

Pomoc psychologiczna osobom uzależnionym od hazardu w Ośrodku Pomocy Psychologicznej Leśniczówka przeiwduje kontrakt terapeutyczny obejmujący 320 godzin psychoterapii indywidualnej i grupowej:

  1. 50 sesji psychoterapii grupowej (po 3 godziny),
  2. 25 sesji psychoterapii indywidualnej oraz
  3. 12 maratonów warsztatowych (12 godzinnych) przygotowujących do życia bez grania.
  4. Zgłoszenie